08.05.2026 00:12
4.8k+
Russiýada nerwleriň, süňkleriň we oňurga ýiliginiň transplantasiýasyna rugsat berildi
2026-njy ýylyň 1-nji sentýabryndan Russiýada transplantasiýa etmäge rugsat berilýän beden agzalarynyň we dokumalaryň täzelenen sanawy güýje girýär.
07.05.2026 14:36
3.6k+
Alymlar Hytaýda dinozawryň täze görnüşini ýüze çykardy
Paleontologlar dinozawryň täze görnüşini anyklady. Xiangyunloong fengming diýlip atlandyrylan bu dinozawr, takmynan, 190 million ýyl ozal häzirki Hytaýyň çäklerinde ýaşapdyr. Tapylan galyndy uzyn boýunly...
07.05.2026 11:10
4.7k+
«Terminator-2» filmindäki ýaly: böleklenip, ýene-de täzeden ýygnalýan materiallar döredildi
Boulderdäki Kolorado uniwersitetiniň hünärmenleri ýelim ýa-da himiki serişdeleri ulanmazdan, böleklenip we täzeden ýygnalyp bilýän robotlar we konstruksiýalar üçin täze tehnologiýany oýlap tapdylar.
07.05.2026 11:07
5.7k+
Ylmy barlag erkekleriň we zenanlaryň haýsy ugra has ýykgyn edýändigini aýdyňlaşdyrdy
Journal of Intelligence neşirinde çap edilen täze barlag zenanlaryň STEM ugurlarynda (ylym, tehnologiýa, inženerçilik we matematika) näme üçin azdyklaryny düşündirýän täze garaýyşlary hödürleýär. Onda köne...
07.05.2026 09:23
6k+
Gün energiýasynyň kömegi bilen Taklamakan “ölüm deňzinde” “ýaşyl däliz” peýda boldy
Hytaýyň demirgazyk-günbataryndaky Taklamakan çölüniň içinden geçýän 522 kilometrlik gara ýol ekologiýa taýdan möhüm bir üstünlige ýetdi: bu ýerde 15 million kilowatt-sagatdan gowrak gün energiýasy öndürildi....
06.05.2026 11:59
6.2k+
Alymlar 200 ýyldan gowrak ozal ýok bolan gök antilopany «direltmek» isleýär
Amerikanyň Colossal Biosciences biotehnologiýa startapy ýok bolup giden gök antilopany «direltmekçi» bolýandygyny mälim etdi. CNN teleýaýlymynyň habar bermegine görä, bu taslama kompaniýanyň ýitirilen biologik...
06.05.2026 08:57
2.9k+
Alymlar alty günüň içinde öz-özünden dargaýan plastigi döretdi
Ylmy gözlegçiler signal boýunça öz-özüni ýok etmäge ukyply bolan täsin plastigi döretdi. Olar materialyň içine dürli funksiýaly iki fermenti öndürmek üçin genetik taýdan üýtgedilen Bacillus subtilis...
06.05.2026 06:35
3.6k+
Gen terapiýasy dogabitdi ker näsaglaryň 90%-inde eşidişi dikeltdi
Häzirki güne çenli geçirilen iň dowamly barlagda eksperimental gen terapiýasy dogabitdi ker näsaglaryň 90%-inde eşidişi dikeltdi. Nature žurnalynda çap edilen netijeler bu innowasion usulyň uzak möhlete...
06.05.2026 00:33
4.2k+
Amerikaly newrolog 103 ýaşyna çenli işledi: ol taryhda iň garry lukman hökmünde ykrar edildi
Amerikaly newrolog Howard Taker resmi taýdan taryhda iň garry tejribeli lukman hökmünde ykrar edildi. Ol 1947-nji ýyldan 2022-nji ýyla çenli ömrüniň 75 ýylyny lukmançylyk işine bagyşlady.
05.05.2026 23:45
5.4k+
«Aýlygym köpelsin» diýme, «guşlar saýrasyn» diý: alymlar bagtyň formulasyny tebigatdan tapdylar
Guşlaryň dürlüligi we olaryň saýraklygy adamyň durmuşyndan razylaşmak derejesine edil maddy girdejiniň artmagy ýaly oňyn täsir edýär. Zenkenberg gözleg instituty we Kil uniwersitetiniň alymlary Ýewropanyň 26...
05.05.2026 14:00
2.2k+
Ysmaz hassalar Neuralink-yň kömegi bilen pikir arkaly hereket etmegi öwrendiler
Neuralink kompaniýasy ysmaz adamyň öz pikirleriniň kömegi bilen robotlaşdyrylan eli nähili dolandyryp bilýändigini görkezdi. Bu görkezme tehnologiýanyň mümkinçilikleriniň näderejede ýokarydygynyň göz-görtele...
05.05.2026 12:40
1.7k+
Alymlar beýniniň hakyky neýrondyr öýdüp kabul edýän emeli neýronlaryny döretdiler
Demirgazyk-Günbatar Uniwersitetiniň (Northwestern University) inženerleri diri beýni öýjükleri bilen gönüden-göni özara täsirleşip bilýän ilkinji emeli neýronlary döretdiler. Olaryň signallary görnüşi we wagty...
05.05.2026 08:12
2.3k+
Finlýandiýada yssylygy we sowuklygy duýmaga mümkinçilik berýän wirtual sauna döredildi
Finlýandiýanyň Aalto uniwersitetiniň inženerleri ulanyjylara wirtual saunada dynç almaga mümkinçilik berýän ulgam işläp düzdüler. Ulgam VR äýneginden hem-de yssylyk we sowuklyk duýgusyny berýän Peltier...
05.05.2026 05:26
3.3k+
Emeli aň çagalardaky üns ýetmezçiligi we aşa hereketjeňlik sindromyny has irki tapgyrlarda anyklamagy öwrendi
Alymlar emeli aňyň çagalarda üns ýetmezçiligi we artykmaç hereketjeňlik sindromynyň (ÜÝAHS) alamatlaryny, heniz resmi diagnoz goýulmazyndan birnäçe ýyl öň anyklap bilýändigini subut etdiler.
05.05.2026 01:26
1.9k+
Tebigy süzgüç: moringa agajynyň tohumlary suwdaky mikroplastikleriň 98%-ni aýyrýar
Ýag beriji moringa (Moringa oleifera) agajynyň tohumynyň ekstrakty suwdan poliwinilhlorid (PVH) mikro bölejikleriniň 98,5% -ine çenlisini aýryp bilýär. Braziliýaly we beýik britaniýaly alymlar topary bu açyşy...
04.05.2026 23:19
2.9k+
18-nji maýda Aý bilen Weneranyň seýrek ýakynlaşmasy bolup geçer
18-nji maýda Ýeriň ýaşaýjylary görüp bolýan astronomik hadysany — Aýyň we Weneranyň wizual ýakynlaşmasyny synlap bilerler. Agşam asmanynda ýagty planeta ulalyp barýan inçe orak şekilli Aýyň ýanynda peýda bolar.
04.05.2026 20:49
7.7k+
Science Advances: Nýu-Ýorkdaky binalaryň tas ýarysyny suw basyp biler
ABŞ-nyň Alabama uniwersitetiniň alymlary ýurduň gündogar kenaryndaky şäherler üçin suw joşgunynyň bolmak töwekgelçiligine baha berdi we barlaglaryň netijelerini «Science Advances» žurnalynda çap etdi.
04.05.2026 10:51
4.1k+
Alymlar adamlaryň ömrüniň ilkinji ýyllaryny näme üçin ýatlap bilmeýändigini düşündirdiler
Uly adamlaryň köpüsi üç ýaşyna çenli bolup geçen wakalary ýatlap bilmeýärler, alty ýaşyna çenli bolan ýatlamalar bolsa aňda diňe bölek-bölek we aýdyň däl görnüşde saklanyp galýar.
03.05.2026 23:45
3.3k+
Ýüňden alnan belok süňkleri dikeltmäge kömek edýär
Londonyň Patyşa kollejiniň alymlary süňk dokumasynyň emele gelmegine ýardam berýän keratin belogyndan täze material işläp düzdüler. Bu tebigy belok adaty ýüňden alynýar.
03.05.2026 16:51
1.8k+
Melanoma garşy synag sanjymy hassada ilkinji netijeleri berdi
Melanomadan ejir çekýän hassa rus “Neoonkowak” sanjymy urlandan soň, synagyň netijelerinde ilkinji üýtgeşmeler hasaba alyndy. Bu barada Russiýanyň Saglygy goraýyş ministrliginiň N.F. Gamaleýa adyndaky...
01.05.2026 16:09
2.1k+
GPT-5.2 Tokio we Kioto uniwersitetleriniň giriş synaglaryny adamlardan has gowy tabşyrdy
GPT-5.2 neýroulgamy Tokionyň we Kiotonyň uniwersitetlerine giriş synaglarynda dalaşgärlerden has ýokary netijeleri görkezdi. Bu synagy LifePrompt kompaniýasy geçirdi.
01.05.2026 15:06
2.3k+
Totyguşlaryň adamlara ýörite yşaratlar arkaly ýüzlenýändigi anyklandy
Geçirilen täze ylmy barlag totyguşlaryň kesgitli adamlara we haýwanlara ýüzlenmek üçin özboluşly ses signallaryny ulanýandygyny görkezdi. Bu barada Phys.org ylmy portalynda çap edilen makalada aýdylýar.
01.05.2026 12:18
7.4k+
ABŞ-ly genetikler derman öndürmek üçin towuk ýumurtgalaryny «programmirlemegi» öwrendiler
Missuri uniwersitetiniň alymlary towuk ýumurtgalarynyň lukmançylyk zerurlyklary üçin dermanlyk beloklaryny durnukly öndürmegine mümkinçilik berýän usuly işläp düzdüler.
01.05.2026 11:06
11k+
Geň-taň Maýk: kellesi ýok horaz nädip 18 aý ýaşap bildi?
Maýkyň geň-taňlygy: kellesi ýok horaz nädip 18 aý ýaşap bildi?
30.04.2026 08:18
3.1k+
Bedende süýjüni kadalaşdyrmagyň täze mehanizmi diabeti bejermäge çemeleşmäni üýtgedýär
Awstraliýanyň Walter we Eliza Holl adyndaky lukmançylyk barlaglary institutynyň alymlary bedende süýjiniň derejesini kadalaşdyrmagyň öň belli bolmadyk mehanizmini açdylar.
29.04.2026 20:39
9.3k+
Pomidorlar "gygyrýar": alymlar ösümlikleriň seslerini ýazga aldylar
Ösümlikler agyryny duýanda özboluşly "gykylyk" çykarýarlar. Tel-Awiw uniwersitetiniň alymlary 2023-nji ýylda pomidor we temmäki ösümlikleri bilen geçirilen synaglar wagtynda olaryň azar berlende çykarýan...
29.04.2026 16:54
6.9k+
Klimotologlar güýçli El-Ninýo sebäpli ýylyň aýagynda elhenç yssynyň boljakdygyny çaklaýarlar
Howa modelleri şu ýylyň ahyrynda güýçli El-Ninýo hadysasynyň döräp, global temperaturanyň öň görlüp-eşidilmedik derejä ýetmeginiň mümkindigini görkezýär. Klimatologlar global ylmy jemgyýetçiligiň arasynda...
29.04.2026 15:42
1.4k+
Alymlar autizmiň netijelerindäki gapma-garşylyklaryň sebäbini anykladylar
Russiýanyň NIU WŞE uniwersitetiniň alymlary autizm boýunça geçirilen ylmy işlere seljerme geçirip, barlaglaryň netijelerindäki tapawutlaryň köplenç eksperimentiň şertleri bilen baglanyşyklydygyny ýüze...
29.04.2026 14:54
1.6k+
Barlaglar çagalaryň almakdan paýlaşmagy has gowy görýändigini tassyklady
Çagalar özlerine sowgat berilenden-de has beter, şol sowgady kimdir biri bilen paýlaşan wagtlary özlerini bagtly duýýarlar diýip, Developmental Science žurnalynda çap edilen barlagyň netijelerinde aýdylýar.
28.04.2026 23:08
3k+
Genetikler DNK analizi arkaly rim imperatory Otto I-niň şahsyýetini tassykladylar
Magdeburg ybadathanasyndan tapylan galyndylaryň imperator Otto I-niňkidigi genetiki derňewler arkaly tassyklandy. Bu barada alymlar DNK barlaglaryny geçirenlerinden soň habar berdiler.
28.04.2026 17:38
3.7k+
Daşky magnit meýdany bolmadyk täsin magnit döredildi
Daniýaly alymlar täsin bir material – hrom-pirazin (Cr(pyrazine)₃) atly magnit oýlap tapdylar. Onuň adaty magnitlerden esasly tapawutly tarapy, özünde magnit güýji bar bolsa-da, daşyna hiç hili magnit...
28.04.2026 15:16
7.6k+
Tiz tagam we süýjülikler baradaky wideolara tomaşa etmeklik açlyk duýgusyny saklamaga kömek edýär
Bristol we Buffalo uniwersitetleriniň barlagçylary süýjülikler hem-de tiz tagamlary şekillendirilýän wideolara tomaşa etmegiň berhiz tutýan adamlara işdäsini saklamaga kömek edip biljekdigi baradaky netijä...
28.04.2026 14:04
2.1k+
Synaglar saglakaýlygyň dogabitdi däldigini subut etdi
Hytaýly alymlar sag ýa-da çep eli ulanmagyň dogabitdi däl-de, eýsem, çagalykda emele gelýändigini ýüze çykardylar. Bu gözlegleriň netijeleri Journal of Genetics and Genomics atly ylmy žurnalda çap edildi.
28.04.2026 00:00
2.4k+
Psihologlar şübhelenmegi paýhasyň alamaty saýýarlar
Şübhe — bu diňe bir özüne ynanmazlyk däl, eýsem, pikirlenmäge we dogry karara gelmäge täsir edýän möhüm hadysadyr. Şeýle netijä gelmäge Thinking & Reasoning žurnalynda çap edilen barlag işiniň beýany doly esas...
27.04.2026 23:19
5.7k+
Saturnyň hemrasynda hatda ýeňiljek şemal hem uly tolkunlary döredip biler
Planetologlar tolkunlaryň emele gelişiniň mehanizmlerini düşündirýän uniwersal fiziki modeli işläp düzdi. JGR Planets žurnalynda çap edilen bu barlag Saturnyň Titan atly hemrasynda, hatda örän gowşak ýelleriň...
27.04.2026 18:12
4.7k+
Ýagşyň sesi şalynyň gögerişini çaltlaşdyrýar
Amerikaly alymlar ýagşyň sesiniň şaly tohumlarynyň gögerişini çaltlaşdyryp biljekdigine göz ýetirdiler. Barlagyň netijesine görä, düşýän damjalardan çykýan akustiki tolkunlar ösümligiň öýjüklerinde titremäni...
27.04.2026 14:52
8.1k+
Sibirde 24 müň ýyl bäri doňup duran jandar gaýtadan janlandyryldy
Alymlar Sibiriň hemişelik doňan gatlagynda takmynan 24 000 ýyl bäri duran mikroskopik köp öýjükli jandary — kolowratkany (rotifer) janlandyrmagy başardylar.
27.04.2026 13:19
3.5k+
Adamlarda el-aýaklaryň dikeliş prosesini işjeňleşdirip bilýän genleriň bardygy anyklandy
Üç laboratoriýanyň halkara alymlar topary SP maşgalasyndan bolan genleriň adam dokumalaryny dikeltmek boýunça terapiýanyň esasyny düzüp biljekdigini anyklady.
27.04.2026 11:29
4.1k+
Uzynlygy 19 metre ýeten gadymy äpet osminoglaryň yzy tapyldy
100 million ýyl mundan ozal Ýeriň ummanlarynda uzynlygy 19 metre ýetip bilýän äpet osminoglar ýaşapdyr. Bu barada Science žurnalynda çap edilen barlag beýanynda aýdylýar.
27.04.2026 07:22
3.9k+
Altaýda çagalaryň tiz uka gitmegine ýardam edýän usul patentleşdirildi
Altaý goraghanasynyň alymlary çagalaryň çalt uka gitmegini üpjün edýän we stres derejesini peseldýän täze usuly patentleşdirdiler. Bu usulda Altaýyň goralýan çäklerinde ýaşaýan guşlaryň hakyky owazlarynyň...
Copyright © 2026 TMCARS News. All rights reserved.