22.04.2026 01:04
8.3k+
«A23a tükendi». Dünýäniň iň uly aýsbergi hasaplanan buzluk öz meýdanynyň 99%-ini ýitirdi
2025-nji ýylyň ahyryna çenli dünýäniň iň uly aýsbergi hasaplanan A23a buzlugy öz «ýaşaýşyny» bes etdi diýen ýaly. Bu barada Arktika we Antarktika ylmy-barlag instituty habar berdi.
12.04.2026 11:55
13k+
Antarktidada dünýä kartalaryna girizilmedik näbelli ada tapyldy
Polarstern buz döwüji gämisinde halkara ekspedisiýa topary Weddell deňzinde ozal nawigasiýa kartalarynda görkezilmedik adany tapdy. Bu açyş Larsen buz şelfi öwrenilýärkä, gämi Juanwil adasynyň golaýyndaky...
18.02.2026 09:22
4.6k+
2026-njy ýylyň ilkinji Gün tutulmasy boldy. Bu hadysany Ýer ýüzünde bary-ýogy sanlyja adam gördi
17-nji fewralda Antarktidada 2026-njy ýylyň ilkinji Gün tutulma hadysasy hasaba alyndy. Aşgabat wagty bilen sagat 16:44 töweregi Aý Günüň merkezi bölegini doly örtüp, onuň diňe gyralarynyň görünmegini, ýagny "otly halka" täsirini emele getirdi
06.02.2026 14:24
10k+
Antarktida aşpezlere we agaç ussalaryna garaşýar: ýylda 40 müň dollardan gowrak tölemek wada berilýär
Britaniýanyň Antarktika gullugy (BAS) 2026-njy ýyl üçin yklymyň gözleg stansiýalaryna işgärleri kabul edýändigini yglan etdi. Zähmet haky ýylda 30 244 funt sterlingden (takmynan, 41 müň dollar) başlaýar we şol bir wagtyň özünde hojalyk çykdajylary doly diýen ýaly ýokdur diýip, IFLScience neşiri ýazýar
22.01.2026 11:57
5.7k+
Hemralaryň kömegi bilen Antarktidanyň buzasty dünýäsiniň jikme-jik kartasy düzüldi
Halkara alymlar topary hemra maglumatlaryny we buzuň hereketini seljermegiň täze usulyny ulanmak arkaly Antarktidanyň buzasty relýefiniň has jikme-jik kartasyny döretdi. Bu gezek alymlar gymmat ekspedisiýalaryň deregine buz galyňlygynyň aşagyndaky relýefiň formasyny anyklamak üçin buz galkanynyň üstündäki kiçijik üýtgeşmeleri we hereketleri öwrendi
11.01.2026 13:11
15k+
Alymlar Antarktidanyň buzunyň 500 metr aşagynda gizlenip ýatan "dünýäni" tapdylar
Alymlar Antarktidanyň Larsen buzluklarynyň aşagyndaky ýerasty derýada, 500 metr çuňlukda öň mälim bolmadyk täze bir ekoulgamy ýüze çykardylar. Bu açyş yklymyň gizlin suw ulgamlaryny we ýerasty derýalaryny öwrenmek üçin geçirilen ylmy işleriň barşynda amala aşyryldy
22.12.2025 14:55
10k+
Arktikada howanyň temperaturasy rekord dereje gyzdy - NOAA
2024-nji ýylyň oktýabryndan 2025-nji ýylyň sentýabryna çenli bolan döwürde Arktikada howanyň temperaturasy 1900-nji ýyldan bäri geçirilen gözegçilikleriň taryhynda iň ýokary derejä ýetdi. Bu barada ABŞ-nyň Milli umman we atmosfera barlaglary müdirligi (NOAA) habar berdi
06.12.2025 10:04
10k+
A23a aýsbergi dünýäde iň uly aýsberg adyny ýitirdi
A23a aýsberginiň meýdany soňky üç aýda 22%, 1370 inedördül kilometre çenli azaldy. Netijede, ol dünýäde iň uly aýsberg adyny ýitirdi. Bu barada Arktika we Antarktika ylmy-gözleg instituty habar berdi. Hünärmenleriň maglumatlaryna görä, indi täze iň uly aýsberg diýlip meýdany 3071 inedördül kilometr bolan D15A hasaplanýar
21.11.2025 11:16
8.5k+
Fýodor Konýuhow Antarktidadaky polýar stansiýada ýekelikde 4 aý geçirer
Fýodor Konýuhowyň ekspedisiýasy Antarktida geldi, bu ýerde syýahatçy ylmy-gözleg stansiýasynda ýekelikde dört aý geçirer. RIA Nowosti agentliginiň syýahatçynyň ogly Oskar Konýuhowa salgylanyp habar bermegine görä, 28 gatnaşyjydan ybarat ekspedisiýa 14-nji noýabrda Argentinadan iki bogaldakly şhunada Antarktida geldi
31.10.2025 22:25
6.8k+
Alymlar Antarktidada ýaşy 6 mln ýyl bolan iň gadymy buz nusgalaryny tapdylar
Antarktidada ýaşy, takmynan, 6 mln ýyla barabar bolan Ýerde iň gadymy buz nusgalary tapyldy. Bu barada Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) žurnaly habar berýär. Dürli ýurtlardan ylmy gözlegçiler Gündogar Antarktidadaky Allan baýyrlarynyň töwereginde gözleg işlerini geçirdi
08.10.2025 07:29
10k+
Hytaýly alymlar ilkinji gezek Arktikanyň buzunyň aşagyna adam tarapyndan dolandyrylýan çümmek işini geçirdiler
Hytaýly ummany öwrenijiler Arktikanyň buzunyň aşagynda ilkinji adam tarapyndan dolandyrylýan çuňluga çümmek işini geçirdiler. Geçen hepde tamamlanan ekspedisiýa polýar ekoulgamynyň ýagdaýy barada täze maglumatlary berdi diýip, Interesting Engineering ýazýar
02.09.2025 18:52
12k+
Dünýäde iň uly aýsberg bolan A23a tomusda üç bölege bölündi
Dünýäde iň uly aýsberg A23a tomusda, takmynan, 1000 inedördül kilometr ýitirip, üç bölege bölündi. Bu barada Arktika we Antarktika ylmy-gözleg instituty habar berýär. Institutyň maglumatlaryna görä, bir wagtyň özünde meýdany 60-dan 300 inedördül kilometre çenli bolan üç uly bölek bölündi – aýsberg öz meýdanynyň, takmynan, 36%-ini ýitirdi
18.06.2025 14:36
16k+
Antarktidanyň buzlarynyň astyndan gelen adaty bolmadyk signallar alymlary geň galdyrdy
Pensilwaniýa uniwersitetinden gözlegçileriň ýolbaşçylygyndaky halkara alymlar topary Antarktidada adaty bolmadyk radiosignallary ýüze çykardy. Bu signallar buz bilen örtülen yklymyň üstündäki howa şarlaryna ornaşdyrylan Antarctic Impulsive Transient Antenna (ANITA) detektory tarapyndan ýazga alyndy
05.06.2025 10:12
10k+
Ägirt uly aýsberg A23a Antarktidanyň kenarynda saýdan çykyp, ýene ýüzüp başlady
Ululygy boýunça Lýuksemburgyň çägi bilen deňleşýän A23a ägirt uly aýsbergi Günorta ummanyň suwlarynda ýene-de hereket edip başlady. Bu barada Arktika we Antarktika ylmy-gözleg institutynyň metbugat gullugy habar berdi
04.06.2025 15:29
7.4k+
Arktikada gadymy guşlaryň höwürtgeländiginiň ilkinji subutnamasy tapyldy
Amerikaly we kanadaly paleontologlar Alýaskanyň demirgazygynda Giçki hek döwrüniň guşlarynyň süňkleriniň böleklerini tapdylar. Olaryň içinde uly guşlara degişlisi-de, jüýje guşlara degişlisi-de bar. Bu guşlaryň polýar tegeleginiň daşynda, takmynan, 73 million ýyl ozal höwürtgeläp başlandyklary baradaky ilkinji subutnamasy boldy, bu bolsa öň pikir edilişinden 30 million ýyl öň boldugydyr
12.04.2025 08:38
5.8k+
Hytaýyň Antarktidadaky radioteleskopy Akmaýanyň ýoluna gözegçilik edýär
Hytaý Antarktidadaky täze Çžunşan stansiýasynda ilkinji radioastronomiki gözegçiliklerini üstünlikli geçirdi. Ol ýerde diametri 3,2 metr bolan täze millimetr diapazonly radioteleskop gurlup ulanyşa girizildi. Enjam
27.03.2025 15:12
13k+
Antarktidada bölünip aýrylan aýsbergiň aşagynda ýaşaýyş ýüze çykaryldy
Halkara alymlar topary Antarktidadaky Georg VI şelf buzlugyndan ägirt uly A-84 aýsbergi bölünip aýrylandan soň, ilkinji gezek boşap galan deňiz düýbüni öwrendi. Buzlugyň astynda baý ekoulgam ýüze çykaryldy. Ylmy
24.03.2025 06:17
12k+
Antarktidanyň golaýynda äpet deňiz möýi wideo düşürildi
«Schmidt Ocean Institute» (SOI) täjirçilik däl gaznasynyň bilermenleri Antarktidanyň golaýynda, Günorta ummanynyň düýbünde äpet deňiz möýüni wideo düşürmegi başardylar diýip, «The Independent» neşiri habar berýär
09.03.2025 21:33
9.4k+
Ozon gatlagyndaky deşik 2035-nji ýyla çenli doly ýapylyp biler
Amerikaly alymlar ozon gatlagynyň Antarktidanyň üstündäki böleginiň dikeliş prosesini öwrenmek üçin barlaglary geçirdiler. Olar soňky 15 ýylda emeli hemralar tarapyndan toplanan hakyky maglumatlary öňki çaklamalar
26.02.2025 00:15
10k+
Antarktidada 120 million ýyl ozal ýaşan gadymy megaraptorlar tapyldy
Paleontologlar mel döwrüniň syryny açdyrlar: 120 million ýyl mundan ozal ýyrtyjy dinozawrlar Antarktidanyň üsti bilen Günorta Amerikadan Awstraliýa syýahat edipdirler. Journal of Vertebrate Paleontology žurnalynda
22.02.2025 07:11
11k+
Ýeriň polýuslaryndaky buzlaryň eremegi taryhy derejä ýetdi
ABŞ-nyň Gar we buz boýunça milli maglumat merkeziniň (NSIDC) berýän maglumatlaryna görä, 2025-nji ýylyň 13-nji fewralyna çenli Arktikada we Antarktikada deňiz buzlarynyň umumy meýdany rekord derejä – 15,76 million
16.02.2025 20:39
13k+
Antarktidadaky ýeke-täk mör-möjek nädip diri galmagy başarýar: alymlaryň jogaby
Antarktidada ýaşaýan jandarlar barada gürrüň edilende köp adamyň aňyna ilki bilen pingwinler gelýär. Emma bu yklymda örän täsin mör-möjek – ganatsyz çybyn Belgica antarctica hem ýaşaýar. Onuň şeýle aşa sowuk we
16.02.2025 00:50
8.6k+
Antarktidada metanyň uly möçberde çykýan ýeri tapyldy
Antarktidada ilkinji gezek ozal Arktikada tapylan territoriýalara meňzeş uly möçberde metanyň çykýan ýeri tapyldy. Alymlar bu açyşy «klimat partladyjysy» diýip atlandyrdylar diýip, «El País» neşiri habar berýär
13.02.2025 23:38
6.7k+
Antarktidanyň uzak ýerlerinden alnan gar nusgalarynda ilkinji gezek mikroplastik tapyldy
Britan Antarktika gullugynyň (BAS) ylmy gözlegçileri Antarktidanyň uzak ýerlerindäki garda ilkinji gezek mikroplastik tapdy. Union we Schanz buzluklaryndan alnan nusgalaryň seljermesi garyň eremegine we ýerli ekoulgama
15.01.2025 11:57
10k+
Iň gadymy buz: Alymlar Antarktidadan ýaşy 1,2 mln ýyl bolan buz nusgasyny çykardy
Halkara alymlar topary uly göwrümli Beyond EPICA taslamasyny üstünlikli tamamlady. Ekspedisiýanyň çäklerinde ylmy gözlegçiler 2,8 kilometr çuňluga ýetip, ýaşy 1,2 million ýyldan gowrak bolan buzy çykardylar. Bu
31.12.2024 13:22
10k+
Dünýäde iň uly aýsberg ýyly suwlara tarap ýüzýär. Ol bir aýda bölünip başlar
Ýer ýüzünde iň uly aýsberg “A23a” Antarktikanyň demirgazyk bölegine tarap hereket edýär we alymlaryň pikiriçe, bir aýyň içinde ol bölünip başlar diýip, Anadolu agentligi habar berýär. Ägirt buz massasy baryp 1986
18.12.2024 16:39
9.5k+
Alymlar iň uly aýsbergi öwrenýärler: ol 30 ýyl durgunlykdan soň süýşüp başlady
Alymlar otuz ýyldan gowrak durgunlykdan soň Günorta ummanda dünýäniň süýşýän iň uly buz bölegi bolan A23a aýsbergini öwrenýärler diýip, “Wokrug sweta” neşiri ýazýar. Onuň ululygy hatda uly metropollardan hem geçýär
04.12.2024 14:54
1.9k+
Arktikada suwasty obserwatoriýa oturdyldy: ol planktona gözegçilik eder
Tomsk döwlet uniwersitetiniň (TSU) alymlary Arktikadaky buzda suwasty golografiki kamera oturtdylar. Ol planktony (plankton - süýji we deňiz suwlarynda ýaşaýan mikroskopik organizmlerdir) yzygiderli gözegçilik
26.11.2024 14:38
11k+
Konýuhow täze ekspedisiýa ugraýar. Syýahatçy iki aý Antarktidada bolar
Russiýaly syýahatçy Fýodor Konýuhow 2025-nji ýylyň dekabrynda Antarktidadaky Liwingston adasyna ýeke özi ekspedisiýa ugrar. Saparyň maksady - polýar stansiýasyny gurmak we mikroplastikden hapalanmak meselesini
16.11.2024 07:46
11k+
Antarktidada ilkinji gezek ýantar tapyldy: ol 90 mln ýyl ozal döräpdir
Germaniýanyň Bremen uniwersitetiniň hünärmenleri britaniýaly kärdeşleri bilen bilelikde Antarktidada ýantaryň ilkinji nusgalaryny tapdylar. Daşa öwrülen şepbik baryp 2017-nji ýyda Amundsen deňziniň düýbünden çykarylan
04.11.2024 13:28
11k+
Antarktidanyň üstündäki ozon deşigi kiçelmegini dowam edýär: alymlaryň soňky barlaglary
NASA we ABŞ-nyň Ummanlar we atmosfera barlaglary milli müdirliginiň alymlarynyň alan täze maglumatlary 2024-nji ýylda Antarktidanyň üstündäki ozon deşiginiň meýdanynyň ep-esli kiçelendigini görkezýär diýip, Hi
26.10.2024 07:41
6.6k+
Hytaý Arktikanyň düýbüne dolandyrylýan apparatyny ibermegi meýilleşdirýär
Hytaýly hünärmenler Arktikada deňiz düýbüni öwrenmek üçin dolandyrylýan suwasty enjamyny ibermäge taýýarlyk işlerini tamamlaýarlar. Hytaý döwlet gämi gurluşyk korporasiýasynyň 704-nji gözleg instituty tarapyndan
09.10.2024 23:40
9.1k+
Antarktidada gök zolaklaryň meýdany soňky 35 ýylda 10 esse artdy
Ekseter uniwersitetiniň (Beýik Britaniýa) barlagçylary soňky onýyllyklaryň dowamynda Antarktidada ösümlikleriň has çalt ösýändigini mälim etdiler, diýip Eurekalert habar berýär. Hemra arkaly synlaýyş maglumatlarynyň
05.09.2024 14:39
9.7k+
Arktikadan tapylan bakteriýalar täze antibiotikleri döretmäge mümkinçilik berer
Ýewropaly alymlar Şpisbergen arhipelagynyň kenarynda ýaşaýan arktika bakteriýalarynda antibiotikleriň öň näbelli iki görnüşini tapdylar. Bu möhüm açyş barada Frontiers In Microbiology žurnalynda çap edilen makalada
19.08.2024 14:36
8.4k+
Ebedi buzluklaryň eremegi ummanyň kömürturşy gazyny az siňdirmegine sebäp bolýar
Arktikanyň kenarýaka sebitlerindäki ebedi buzluklaryň eremegi, ummanyň atmosferadan kömürturşy gazyny (CO2) siňdirmegine ýaramaz täsir edýär. Bu barada Nature Climate Change žurnalynda çap edilen täze barlagda
14.08.2024 12:05
11k+
Dünýädäki iň uly aýsberg, bir ýyllap "syýahatyndan" soň, Skotiýa deňzinde saklandy
12-nji awgustda dünýäniň iň uly aýsbergi bolan A23a bir ýyldan soň ýene hereketini bes etdi. Bu barada TASS Arktika we Antarktida ylmy-barlag institutyna (AARI) salgylanyp habar berýär. 1986-njy ýylda Antarktikadaky
08.08.2024 16:16
15k+
Ýeriň iň sowuk nokadynyň iň ýyly temperaturasy hasaba alyndy
Häzir Antarktidada gyş pasly dowam edýär – iýul we awgust aýlary yklymyň iň sowuk aýlary hasaplanýar. Şeýle-de bolsa, 6-njy awgustda Merkezi Antarktidanyň “Wostok” stansiýasynda gözegçilikleriň tutuş taryhynda
16.07.2024 13:32
6.5k+
Alymlar buzluklaryň eremegini emeli usulda haýallatmagy teklip edýärler
Howanyň üýtgemegi, iri buzluklaryň eremegi sebäpli deňiz derejesiniň ýokary galmagy ýaly, eýýäm juda duýulýan netijelere getirip ugrady. Ählumumy maýlama garşy göreşmegiň esasy serişdesi senagaty optimallaşdyrmak
30.06.2024 23:56
10k+
Antarktidada 40 million ýyl mundan ozal bar bolan äpet derýanyň yzlary tapyldy
Geologlar Günbatar Antarktidanyň çägi bilen 1,5 müň km-e uzap gidýän gadymy derýa ulgamynyň yzlaryny tapdylar. Takmynan, 40 million ýyl ozal akan bu derýa Amundsen deňzine guýupdyr diýip, Science Advances žurnalynda
16.06.2024 01:45
13k+
Antarktidada ýaşy 1 milliard ýyl bolan dag jynslarynyň nusgalary alyndy
Antarktidanyň buz gatlagynyň astyndan ýaşy 1 milliard töweregi bolan dag jynslarynyň nusgalary alyndy diýip, TASS habar berýär. Taslamany akademik I.S. Gramberg adyndaky Bütinrussiýa Dünýä ummanynyň geologiýasy
Copyright © 2026 TMCARS News. All rights reserved.