Hindistanyň milliarder Mukeş Ambanä degişli Reliance Industries kompaniýalar toparynyň düzümine girýän Jio Platforms telekommunikasiýa we sanly hyzmatlar kompaniýasy paýnamalaryny ilkinji gezek köpçülige hödürlemek (IPO) arkaly 3,2 mlrd dollar serişde toplady. Reuters agentliginiň habar bermegine görä, bu Hindistanyň taryhynda amala aşyrylan iň iri ilkinji paýnama satuwy boldy.
28-nji oktýabrda birža söwdasynyň ilkinji gününde Jio Platforms kompaniýasynyň paýnamalarynyň bahasy 26,7% ýokarlandy. Netijede, kompaniýanyň bazar gymmaty 137 mlrd dollara ýetdi. Şeýlelikde, ol Hindistanda bazar gymmaty boýunça diňe öz esasy kompaniýasy Reliance Industries-den yza galyp, ikinji orny eýeledi.
Paýnamalar ilkibaşda 1119 rupiýadan (11,75 dollar) hödürlendi. Emma Mumbaýyň biržasynda söwdanyň ilkinji gününde olaryň bahasy 1417,5 rupiýa (14,9 dollar) çenli ýokarlandy. «Reliance» toparyna degişli we biržada paýnamalary satylýan kompaniýalaryň umumy bazar gymmaty 320 milliard dollara ýetdi. Bu görkeziji boýunça, topar IPO-dan öň birinji orunda duran esasy bäsdeşi Tata Group-dan öňe geçdi.
Paýnamalara bolan ýokary isleg hususy maýadarlaryň karz pul alyp, olary satyn almagyna sebäp boldy. Reuters agentliginiň maglumatynda aýdylyşy ýaly, söwdanyň diňe ilkinji gününde maýadarlar kompaniýanyň paýnamalaryny satyn almak üçin dellallardan 22,28 mlrd rupiýa (234 mln dollar) karz alypdyrlar. Hindistanda şeýle karzlaryň ýyllyk göterim derejesi 9–18% aralygynda bolýar. Eger paýnamalaryň bahasy peselse, maýadarlar diňe goýan pullaryny ýitirmek bilen çäklenmän, dellallara bergili hem bolup bilerler.
Jio Platforms Hindistanyň 530 milliondan gowrak abonente hyzmat edýän iň iri ykjam aragatnaşyk operatoryny dolandyrýar. Kompaniýanyň paýdarlarynyň arasynda ABŞ-nyň iri tehnologiýa kompa-niýalary bolan Meta we Google hem bar.
Jio toplanan serişdäniň esasy bölegini öz telekommunikasiýa bölüminiň bergilerini üzmäge gönükdirmegi meýilleşdirýär. Bu maksat üçin 2,89 mlrd dollara çenli serişde sarp edilip bilner.
Bu Reliance toparynyň soňky 20 ýylyň dowamynda geçiren ilkinji paýnama satuwydyr. Jio kompaniýasynyň gündelik işlerine Mukeş Ambaniniň uly ogly Akaş Ambani ýolbaşçylyk edýär. Kompaniýanyň birža çykmagy maşgala işewürliginiň ösüşinde nobatdaky möhüm tapgyr boldy. Ilkibaşda nebiti gaýtadan işlemek we nebithimiýa pudagynda iş alyp başlan bu topar soňky ýyllarda telekommunikasiýa, bölek satuw we sanly hyzmatlar ugurlaryny hem işjeň ösdürýär.
Mukeş Ambani Reliance Industries kompaniýasynyň direktorlar geňeşiniň başlygy we dolandyryjy direktory wezipesini eýeleýär. Forbes žurnalynyň 2026-njy ýyl üçin dünýäniň milliarderleriniň sana-wynda ol 99,7 mlrd dollar baýlygy bilen 21-nji orunda ýerleşdi. Şol ýylyň oktýabr aýynda çap edilen Hindistanyň iň baý adamlarynyň sanawynda bolsa 86,3 mlrd dollar baýlygy bilen ikinji orny eýeledi. Bu sanawda 112,7 mlrd dollar baýlygy bilen Gautam Adani we onuň maşgalasy birinji boldy. Reliance Industries kompaniýasy bolsa «Forbes Global 2000» sanawynda dünýäniň iň iri köpçülige açyk kompaniýalarynyň arasynda 55-nji orny eýeledi.
Reliance kompaniýasynyň birža taryhy 1977-nji ýyldan başlanýar. Şol ýyl kompaniýany esaslandyran, Mukeş Ambaniniň kakasy Dhirubhai Ambani Reliance Textile Industries kompaniýasynyň paýna-malaryny ilkinji gezek köpçülige hödürläpdi. Şonda paýnamalary satyn almaga bolan isleg olaryň hödürlenen möçberinden 7 esse ýokary bolupdy.
