OpenAI kompaniýasynyň içki emeli aň (AI) ulgamy Nawýe-Stoks deňlemeleriniň «döwülýändigini» subut etdi.
Bu mesele Kleý instituty tarapyndan çözgüdi üçin 1 million dollar baýrak bellenen «Müňýyllygyň ýedi meselesiniň» biridir. Häzire çenli şol meseleleriň diňe biri — Grigoriý Perelmanyň subut eden Puankare çaklamasy çözülipdi.
Nawýe-Stoks deňlemeleri suwuklyklaryň we gazlaryň hereketini beýan edýär. Olar fizikada, hususan-da, suwuklygyň akymy we howanyň hereketi ýaly hadysalary öwrenmekde giňden ulanylýar.
Meseläniň esasy soragy şundan ybarat: Eger suwuklyk başlangyç pursatda tekiz we çäkli energiýa bilen hereket edýän bolsa, onuň akymy hemişe tekiz ýagdaýda galarmy ýa-da belli bir wagtdan soň tizligi tükeniksizlige ýetýän nokat ýüze çykyp bilermi? Şeýle nokat deňlemeleriň hakyky suwuklygy beýan etmegini bes edýändigini we bu ýerde bitewi gurşaw modeliniň dargaýandygyny aňladardy.
OpenAI modeli çäklendirilen daşky güýjüň täsiri astynda dynçlyk ýagdaýyndan başlanýan, ýöne çäkli wagtyň içinde ujypsyz energiýany saklap galmak bilen tükeniksiz tizlige çenli bat alýan akymyň matematiki nusgasyny gurdy.
Bu gurluş spagettä meňzeýän, okunyň ugry boýunça uzalýan we öz içine tarap towlanýan girdaby ýada salýar. Onuň merkezi bölegi gysylmak bilen bir wagtda çäksiz tizlenýär.
OpenAI subutnamanyň Lean dilinde ýazylan görnüşini neşir etdi we taslamany emeli aňyň (AI) matematiki meseleleri çözmekdäki mümkinçilikleriniň görkezmesi hökmünde häsiýetlendirip, munuň üçin pul baýragyna dalaş etmeýändigini aýtdy.
Kleý instituty tarapyndan meseläniň çözgüdiniň resmi taýdan ykrar edilmegi üçin berk talaplar bildirilýär: çözgüt matematika jemgyýetçiligi tarapyndan barlanmaly, abraýly ylmy žurnalda neşir edilmeli we azyndan iki ýyl geçmeli.
OpenAI-yň bu habary çap etmegi Nýu-Ýork uniwersitetiniň professory Tristan Bakmaster hem-de Anthropic kompaniýasynyň alymy Lewent Alpege tarapyndan geçirilen garaşsyz barlagyň köpçülige hödürlenmegi bilen gabat geldi. Bu meseläniň töweregindäki jedelleri has-da güýçlendirdi. Matematikler täjirçilik maksatly emeli aň modellerini has ýönekeý we Eýlere meňzeş deňlemelerde «partlamanyň» ýüze çykyp bilýändigini subut etmek üçin peýdalanypdyrlar.
Olar taslamanyň deslapky materiallaryny Codex ulgamyndaky sessiýalarda saklapdyrlar. Bakmaster şol materiallaryň içki OpenAI modeli tarapyndan öwrenilendigi baradaky soragyna anyk jogap alyp bilmändigini aýtdy. Şeýle-de ol OpenAI-yň subutnamasyny görmändigini we kompaniýany hiç bir zatda aýyplamaýandygyny aýratyn nygtady. Beýanatda ady agzalan Sebastýen Bubek bolsa bu aýyplamalary ret edip, olara giňişleýin jogap berjekdigini aýtdy.
